DEHB Koçluğu Nedir ve Nasıl Çalışır? Kapsamlı Rehber
DEHB koçluğunun ne olduğunu, terapiden farklarını ve bir koçluk sürecinin yürütücü işlevleri desteklemede nasıl çalıştığını anlatan rehber.
DEHB Koçluğu Nedir?
DEHB koçluğu, DEHB'li bireylerin kendi güçlü yanlarını kullanarak belirlediği hedeflere ulaşmasını destekleyen **yapılandırılmış bir ortaklık sürecidir.** Koçluk, ne psikoterapidir ne de danışmanlıktır; daha çok kişinin kendi yaşamının "uzmanı" olduğu ilkesine dayalı, birlikte çalışmalı bir keşif yolculuğudur.
DEHB koçluğunun üç temel ilkesi vardır:
1. Güçlere dayalılık: Eksiklikleri "düzeltmek" yerine, var olan güçleri tespit edip bu güçleri en iyi şekilde konuşlandırmak.
2. Şimdiye ve geleceğe odaklanma: Geçmiş olayları işlemek koçun işi değildir; hedefler, engeller ve stratejiler şimdide çalışılır.
3. Kişi odaklılık: Koçun görevi danışana ne yapması gerektiğini söylemek değil, danışanın kendi cevaplarını bulmasına alan açmaktır.
---
Koçluk ile Terapi Arasındaki Fark
Bu soru, DEHB koçluğunu araştıran hemen herkesin kafasını karıştırır. Temel fark şudur: **terapi geçmişe bakar, koçluk ilerive bakar.**
|
|
| Boyut |
Terapi |
Koçluk |
| Odak noktası |
Geçmiş travmalar, kökler, iyileşme |
Şimdiki hedefler, işlev, büyüme |
| Kimin yaptığı |
Lisanslı terapist/psikolog |
Sertifikalı koç |
| Kullanım alanı |
Depresyon, travma, klinik belirtiler |
Strateji, organizasyon, hedef belirleme |
| Tipik süre |
Aylarca-yıllarca |
3-12 aylık belirli dönemler |
Bu iki destek biçimi birbirini dışlamaz. Aksine, terapi ve koçluğu birlikte kullanan DEHB'li bireyler genellikle en iyi sonucu alır: terapi duygusal zemini hazırlarken, koçluk bu zeminde pratik değişim inşa eder.
---
Koçluk Süreci Nasıl İşler?
Tipik bir DEHB koçluk süreci şu şekilde yapılandırılır:
İlk görüşme (keşif seansı): Koç ile danışan birbirini tanır. Danışanın güçlü yanları, zorluk alanları ve öncelikli hedefleri belirlenir. Bu seans genellikle ücretsiz veya indirimli sunulur.
Haftalık oturumlar (45-60 dk): Her oturum önceki haftanın değerlendirmesiyle başlar. O hafta için hedefler, olası engeller ve bu engelleri aşma stratejileri birlikte geliştirilir. Oturum sonunda küçük ve somut taahhütler belirlenir.
Hesap verebilirlik (accountability): Bu, DEHB koçluğunun en güçlü işlevlerinden biridir. DEHB'li bireylerin yürütücü işlev sistemi dışsal baskıya iyi yanıt verir. "Bu hafta bunu yapacağım ve koçuma söyleyeceğim" bağlamı, başlama felcini kırmaya yardımcı olur.
İyi bir koç nasıl tanınır?
Akredite bir kuruluştan (ICF, ACO, PCAC) sertifikası vardır
DEHB konusunda spesifik eğitim almıştır
Hazır tavsiye vermek yerine sorular sorar
Danışanın kendi çözümlerine ulaşmasına alan tanır
İlerlemeyi birlikte izler, ama hatayı "başarısızlık" olarak çerçevemez
> [!TIP]
> DEHB koçu arıyorsanız, ilk adım olarak ICF (International Coaching Federation) veya ADHD Coaches Organization web sitelerinden akredite koçları listeleyin. İlk 'keşif görüşmesini' ücretsiz sunan koçlarla en az 2-3 görüşme yaparak kendinize en uygun stili keşfedin.